พนมเทียนได้นำความรู้เรื่องการเลือกที่ขัดห้างยิงสัตว์ไว้ในเพชรพระอุมา ตอนไพรมหากาฬ
และสะท้อนให้เห็นความสำคัญของชัยภูมิสำหรับขัดห้างยิงสัตว์ไว้ ดังเหตุการณ์ตอนที่รพินทร์นำทุกคนถึงแอ่งน้ำเล็กๆ
อาณาเขตไม่เกินร้อยตารางวา ด้านหนึ่งเป็นเชิงเขาสูงชันขึ้นไปสู่ป่าทึบ มีทางลงของด่านหลายทางมาบรรจบที่แอ่งน้ำตื้นๆ แห่งนี้
ห้างถูกขัดไว้บนกิ่งตะคร้อ ซึ่งมีชัยภูมิเหมาะสม สามารถมองเห็นปากด่านแทบทุกด้าน
ข้อความที่แสดงให้เห็นความของชัยภูมิสำหรับขัดห้าง มีดังนี้
ห้างขัดไว้บนกิ่งตะคร้อ ภายใต้หลังคาธรรมชาติของซุ้มข่อยทึบ เยื้องกับบริเวณแอ่งน้ำ มีพันธุ์ไม้ประเภทกาฝากและเฟิร์น
ขึ้นปกคลุมแทนบังไพรอย่างดี มิดชิด แนบเนียนชนิดที่แม้แต่คนเองถ้าไม่สังเกตให้ดีก็แทบจะไม่รู้ว่ามีห้างขัดไว้บนนั้น
สูงจากพื้นประมาณ 15 ฟุต อยู่ในชัยภูมิเหมาะที่สามารถมองเห็นปากทางด่านแทบทุกด้าน
และตลอดบริเวณแอ่งทุกมุมในระยะต่ำกว่า 20 เมตร
(ไพรมหากาฬ หน้า 508)
จากข้อความที่ตัดตอนมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้เห็นว่า ชัยภูมิสำหรับขัดห้างยิงสัตว์นั้น
จะต้องอยู่ใกล้แหล่งอาหารของสัตว์ และมีใบไม้ปกปิดเป็นอย่างดี อีกทั้งสามารถมองเห็นปากทางด่านที่สัตว์จะลงมากินน้ำ
พนมเทียนได้อธิบายลักษณะของการขึ้นนั่งห้างยิงสัตว์ไว้ในเพชรพระอุมา ตอนไพรมหากาฬ
ว่าจะต้องปีนขึ้นไปโดยอาศัยเถาวัลย์เป็นบันได สะท้อนจากเหตุการณ์ตอนที่เชษฐา คัดเลือกพรานคุ้มกันให้กับน้องสาว
คือพรานรพินทร์และขึ้นนั่งห้างที่ขัดไว้บนกิ่งตะคร้อ ข้อความที่แสดงให้เห็นความหมายบันไดเถาวัลย์ ดังความว่า
รพินทร์นำหล่อนมาใต้ห้างที่ขัดไว้ ต้นไม้และลำตันอันแข็งแรงของเถาวัลย์ เปรียบเสมือนเป็นบันไดธรรมชาติ
ให้ปีนป่ายขึ้นไปสู่ห้างได้โดยไม่ยากเย็น แต่หมายความว่าจะต้องใช้ความระมัดระวังตามสมควร เขารีบปีนมาจากหล่อน
พยักหน้าเป็นความหมายเตือนให้ปีนล่วงหน้า ขึ้นไปก่อน หญิงสาวเงยหน้าขึ้นสำรวจทางขึ้น แล้วหันกลับมามองดูหน้าถามว่า
" นี่ไม่ได้ทำบันไดไว้ด้วยหรอกรึ?"
" นี่เป็นห้างยิงสัตว์
ไม่ใช่ห้องชั้นบนในคฤหาสน์ คุณหญิงต้องปีขึ้นไป"
(ไพรมหากาฬ หน้า 512)
จากตัวอย่างที่ตัดตอนมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้ผู้อ่านทราบว่าลักษณะขึ้นไปนั่งบนห้างนั้น
จะต้องปีนเถาวัลย์ขึ้นไปอันเปรียบเสมือนบันไดธรรมชาติ
ลักษณะห้างยิงสัตว์ที่ปรากฏในนวนิยายเรื่องเพชรพระอุมา พนมเทียนสะท้อนให้เห็นว่า
พรานต้องรู้จักชัยภูมิที่เหมาะสมสำหรับการขัดห้าง ขนาดของห้างและการขัดห้างสำหรับยิงสัตว์
อีกทั้งการจัดเตรียมสัมภาระที่จำเป็นสำหรับการนั่งห้าง สะท้อนผ่านเหตุการณ์ตอนที่ดารินปีนขึ้นไป
อยู่บนห้างที่ขัดไว้บนกิ่งตะคร้อเรียบร้อยแล้ว ยืนสำรวจบริเวณห้าง และถามรพินทร์ว่าทำไมถึงขัดห้างแคบนัก
รพินทร์ตอบว่านี่เป็นห้างยิงสัตว์ ข้อความที่แสดงให้เห็นลักษณะของห้างยิงสัตว์ ดังตัวอย่าง
บริเวณห้างเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า เนื้อที่จำกัดเขี่ยประมาณสองตารางเมตร
ประกอบด้วยลูกห้างอันเป็นไม้ท่อนกลมได้ขนาดเสมอกัน ท่อนเท่าข้อมือ มัดตรึงด้วยเถาวัลย์มั่นคง
แข็งแรงพอใช้ มีราวกั้นทั้งสี่ด้าน ประกอบด้วยกิ่งไม้บังไพรที่ตัดมาสะไว้และบางส่วนของกิ่งข่อยอันเป็นธรรมชาติเดิม
มักกว้างพอสำหรับสองคนนั่งได้อย่างสบาย แต่แคบมาก ถ้าคนใดคนหนึ่งจะทอดตัวลงนอน
เมื่อขึ้นมาถึงรพินทร์ก็จัดบริเวณห้างโดยไม่พูดคำใดๆ ทั้งสิ้น ปลดเป้หลังออก คลี่ผ้าใบหนา
ผืนเล็กพอดีกับเนื้อที่ของพื้นห้าง ออกปูกับผิวอันขรุขระของลูกห้างไว้ คล้องกระติกน้ำกระติกกาแฟ
และห่อเสบียง สำหรับเป็นอาหารค่ำไว้ที่ราวห้างด้านหนึ่ง จัดการผูกไฟฉายไว้ด้วยเชือกร่วมช่วงสั้นๆ
โดยปลายอีกข้างหนึ่งมัดติดกับราวห้างป้องกันการพลั้งเผลอหล่นตกไปจากห้างในเวลากลางคืน
วางไรเฟิลของตนเองไว้ที่ง่ามรองรับ
(ไพรมหากาฬ หน้า 513)
จากข้อความที่ตัดตอนมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้เห็นว่า การขัดห้างยิงสัตว์นั้น
มีเนื้อที่จำกัดประมาณสองตารางเมตร ประกอบด้วยลูกห้างมัดกับเถาวัลย์ มีราวทั้งสี่ด้าน มีกิ่งไม้บังไพร
เพชรพระอุมา ตอนไพรมหากาฬ พนมเทียนได้สะท้อนให้เห็นความรู้ข้อปฏิบัติในการนั่งห้างยิงสัตว์
สะท้อนผ่านเหตุการณ์ตอนที่รพินทร์บอกธรรมเนียมการนั่งห้างของตนเองให้กับดารินขณะอยู่บนห้างที่ขัดไว้บนกิ่งตะคร้อ
ข้อความที่แสดงให้เห็นความหมายของธรรมเนียมการนั่งห้าง มีดังนี้
ตามธรรมเนียมของผม คือ ถ้าคิดจะนั่งห้างกันแล้ว ผมไม่เคยนอนเลย ง่วงเข้าจริงๆ ก็นั่งหลับนกเอา
พรานป่าหรือนักล่าสัตว์แท้จริงทุกคนเขาก็ทำอย่างผมนี้แหละ
การนอนอย่างสบายในเวลาดักยิงสัตว์
จะทำให้เราเผลอหลับไปโดยไม่รู้ตัว ตกอยู่ในฐานะประมาท กว่าจะรู้สึกตัวช้างก็อาจมารื้อห้างเราเสียแล้ว
(ไพรมหากาฬ หน้า 516)
จากตัวอย่างที่ตัดตอนมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้ผู้อ่านเห็นว่าในการนั่งห้างยิงสัตว์นั้น
เขาจะไม่นอนเลย การนอนหลับอย่างสบายอาจตกอยู่ในฐานะประมาท กว่าจะรู้สึกตัวอันตรายก็มาถึงตัวเสียแล้ว
พนมเทียน ได้กล่าวถึงความรู้การนั่งห้างไว้ว่าง ผู้เป็นพรานต้องรู้หลักปฏิบัติขณะขึ้นห้างยิงสัตว์
สะท้อนผ่านเหตุการณ์ตอนที่ดารินยิงกระทิงได้แล้ว บอกกับรพินทร์ว่าอยากจะลงไปดู
รพินทร์จึงบอกธรรมเนียมของพรานป่าให้ดารินทราบข้อความที่แสดงให้เห็นความหมาย มีดังนี้
ตามธรรมเนียมของพรานป่าทุกคน ลงได้ขึ้นห้างแล้วเขาจะไม่ลงจากห้างเป็นอันขาด
จนกว่าจะรุ่งเช้า ยกเว้นในกรณีจำเป็นสุดขีด
(ไพรมหากาฬ หน้า 546)
จากตัวอย่างที่ตัดตอนมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้ผู้อ่านเห็นว่าการขึ้นนั่งห้างของพรานป่า
เมื่อขึ้นแล้วจะไม่ลงจากห้างเป็นอันขาดจนกว่าจะรุ่งเช้า ยกเว้นกรณีจำเป็น
พนมเทียนได้นำความรู้เรื่องการเตรียมตัวขึ้นนั่งห้างไว้ในเพชรพระอุมา ตอนไพรมหากาฬ
ได้สะท้อนภาพให้เห็นความสำคัญของการจัดเตรียมปัจจัยสำหรับการนั่งห้างยิงสัตว์ไว้
ดังเหตุการณ์ตอนที่รพินทร์เตือนดารินเรื่องการสูบบุหรี่และวิธีการทิ้งเถ้าถ่านของบุหรี่
ข้อความที่แสดงให้เห็นความหมายปัจจัยของการนั่งห้าง มีดังนี้
"
เรื่องบุหรี่ ถ้าไม่พยายามสูบได้เลยก็ดี แต่ถ้าจำเป็นอย่าทิ้งเถ้าหรือก้นลงไปข้างล่าง ปล้องไม้ไผ่ที่เจาะรู
มัดอยู่ข้างราวห้างนั่น จะเป็นที่เขี่ยชั่วคราว ขยี้ให้ดับเสียก่อน แล้วทิ้งก้นลงไปทางรูที่เจาะนั้น"
" มีอะไรอีกล่ะ"
" เงียบที่สุด เท่าที่จะเงียบได้ คือปัจจัยสำคัญของการนั่งห้าง"
(ไพรมหากาฬ หน้า 526)
จากบทสนทนาที่ตัดตอนมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้เห็นว่า ปัจจัยของการนั่งห้าง
คือไม่ทิ้งสิ่งแปลกปลอมลงในผืนป่าที่ขัดห้างอยู่และก็เงียบ เท่าที่จะเงียบได้
การนั่งห้าง เป็นวิธีดักยิงสัตว์โดยทำห้างไว้บนต้นไม้ใกล้กับบริเวณสัตว์ชอบออกมาหากิน
สามารถทำได้เพียงลำพัง หรือสองคนก็ได้ สะท้อนได้จากวิธียิงสัตว์จากห้าง นั่งห้างยิงช้าง เวลาที่ขึ้นนั่งห้าง
นั่งห้างยิงเสือ พรานคุ้มกัน ชัยภูมิสำหรับขัดห้าง บันไดเถาวัลย์ ลักษณะห้างยิงสัตว์และการจัดสัมภาระ
ธรรมเนียมกับการนั่งห้างของพราน ปัจจัยการนั่งห้าง
พนมเทียนได้นำความรู้เรื่องศิลปะการล่าสัตว์ มาไว้ในนวนิยายเรื่องเพชรพระอุมา
สะท้อนให้เห็นความสำคัญของเรื่องนี้จากเหตุการณ์ไล่ราวเลียงผาให้พวกของเชษฐาดักยิง
และการนั่งห้างยิงสัตว์ ดังนั้น วิธีการดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่าในหมู่พรานล่าสัตว์
เขามีความรู้เกี่ยวกับวิธีล่าสัตว์แต่ละชนิดและปลอดภัยกับผู้ล่า เช่น สัตว์ร้ายหรือสัตว์ที่มีอันตราย
จะใช้วิธีการล่าโดยนั่งห้างยิง ส่วนพวกเลียงผาหรือกวางใช้แบบวิธีไล่ราวหรือนั่งห้างยิงก็ได้
|