หน้า - ๑ -
|
| |
| การยังชีพในป่า |
|---|
|
ภาพสะท้อนความรู้เชิงพราน* พนมเทียนได้นำความรู้เรื่องการยังชีพในป่ามาไว้ในเรื่องเพชรพระอุมา
และสะท้อนให้เห็นความสำคัญของเรื่องนี้ว่า การยังชีพในป่า เป็นการปฏิบัติตนของพรานล่าสัตว์หรือนักเดินป่า
เมื่อเข้าป่าเพื่อทำกิจกรรมล่าสัตว์ และปฏิบัติการเพื่อดำรงชีพอยู่ในป่านั้นอย่างปลอดภัย
ซึ่งหมายถึงพรานต้องมีความรอบรู้ในการแสวงหาอาหารจากป่า ความรู้ในการเลือกที่พักแรม
การรู้จักลักษณะภูมิประเทศ มีความรู้ในการจัดเตรียมชุดยังชีพสำหรับเดินป่า
และอุปกรณ์ยังชีพสำหรับใช้เป็นเครื่องยังชีพขณะดำรงชีวิตอยู่ในป่า
เมื่อพิจารณาเนื้อเรื่องของนวนิยายเพชรพระอุมา พบว่า ได้สะท้อนให้เห็นลักษณะการยังชีพของพรานล่าสัตว์
ที่ขณะปฏิบัติการอยู่ในป่า ได้เป็น 4 ลักษณะดังนี้
1. การแสวงหาอาหาร
พนมเทียนได้สะท้อนภาพการแสวงหาอาหารขณะยังชีพในป่าของพรานล่าสัตว์
ผ่านนวนิยายเพชรพระอุมาไว้อย่างเด่นชัด คือ การแสวงหาแหล่งน้ำ
การแสวงหาพืชและผลไม้และการแสวงหาเนื้อสัตว์ ดังจะแยกกล่าวดังต่อไปนี้
1.1 การแสวงหาแหล่งน้ำ
น้ำเป็นสิ่งจำเป็นต่อร่างกาย พนมเทียนได้สะท้อนให้เห็นความสำคัญที่พรานจะต้องมีความรู้เรื่องแหล่งน้ำทั้งสถานที่ที่น้ำอยู่
และวิธีทำน้ำให้สะอาดผ่านนวนิยายเพชรพระอุมา ลักษณะแหล่งน้ำส่วนใหญ่เป็นแหล่งน้ำตามธรรมชาติ ดังตัวอย่าง
พนมเทียนได้นำความรู้เรื่องการแสวงหาแหล่งน้ำมาไว้ใน เพชรพระอุมา ตอนดงมรณะ
และสะท้อนให้เห็นความสำคัญของเรื่องนี้เป็นเหตุการณ์ตอนที่ ดาริน ไชยยันต์ พูดถึงปัญหาสำคัญที่สุด
คือ เรื่องน้ำ รพินทร์ได้ฟังจึงตอบไปดังความว่า
เรื่องน้ำไม่ต้องห่วงหรอกครับ ใต้เนินนี่ลงไปทางด้านหลังมีแอ่งน้ำพุเล็กๆ อยู่แอ่งหนึ่ง
มีน้ำซึมอยู่ตลอดทั้งปี
ผมใช้ให้พรานนั้นไปตักขึ้นมาสำรองไว้แล้ว ค่อยๆ ขอดขึ้นมาทีละถัง
หลายๆ เที่ยวเข้าก็ได้หลายปี๊บพอให้คุณหญิงใช้ได้อย่างสบาย แม้จะไม่เหลือเฟือนัก
ใส่ยาฆ่าเชื้อต้มให้เดือดเสียหน่อยก็สะอาดพอสำหรับคนเจ็บ
(ดงมรณะ หน้า 207)
จากข้อความที่ตัดตอนมาแสดงให้เห็นว่าพนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องการแสวงหาแหล่งน้ำที่เป็นแอ่งน้ำพุ
ซึ่งมีน้ำซึมตลอดปี แต่เนื่องจากเป็นแอ่งน้ำซึม การนำน้ำมาใช้ต้องค่อยๆ ขอดขึ้นมา
แล้วนำมาทำความสะอาดให้เหมาะสมกับการใช้สอย
เพชรพระอุมา ตอนจอมผีดิบมันตรัย พนมเทียนได้นำความรู้เรื่องการแสวงหาแหล่งน้ำมากล่าวไว้
และสะท้อนให้เห็นความสำคัญของเรื่องนี้ ดังเหตุการณ์ตอนที่ รพินทร์กับส่างป่า นั่งคอยคณะของเชษฐาบริเวณแหล่งน้ำ
ดังความว่า
รพินทร์ ไพรวัลย์ กับส่างป่านั่งคอยกันอยู่ที่นั่นก่อไฟไว้คอยท่าพร้อมแล้ว
ตำแหน่งนั้นเป็นบริเวณแหล่งน้ำ
ที่มีน้ำไหลซึมออกมาจากซอกหิน ขังอยู่ในแอ่งเล็กๆ ตื้นประมาณศอกเดียว และกว้างไม่เกิน 3 ตารางวา
มีรอยกวางกับหมูลงกินย่ำไว้สับสนเต็มไปหมด
(จอมผีดิบมันตรัย หน้า 83)
ลักษณะแหล่งน้ำจากตัวอย่าง พนมเทียนได้สะท้อนความรู้เรื่องการแสวงหาแหล่งน้ำ ซึ่งเป็นแอ่งน้ำซึม
ซึ่งมีน้ำไหลออกมาจากซอกหินขังอยู่เป็นแอ่งเล็กแต่ไม่มีพิษเพราะมีรอยสัตว์ลงกินน้ำ
โดยสะท้อนผ่านเหตุการณ์ที่รพินทร์กับส่างป่านั่งคอยคณะอยู่บริเวณแอ่งน้ำซึมที่ไหลออกมาจากซอกหิน
บางครั้งแหล่งน้ำในป่าเป็นแหล่งน้ำขนาดใหญ่ เช่น แหล่งน้ำตก จากเพชรพระอุมา ตอนดงมรณะ
พนมเทียนได้สะท้อนภาพความรู้ในการแสวงหาแหล่งน้ำตกซึ่งเป็นแหล่งน้ำธรรมชาติ ดังความว่า
รพินทร์บอกนายจ้างทั้งสองของเขาให้ทราบว่า ที่ตีนเขามีน้ำตกใหญ่อยู่แหล่งหนึ่ง
ต้นน้ำมาจากยอดเขาสูงลูกเดียวกับที่ผ่านมาแล้ว ไหลหลั่นลงมาเป็นชั้นๆ จนกระทั่งลงสู่แอ่งกว้างใหญ่ตีนเนิน
ซึ่งเป็นต้นสายของลำธาร
(ดงมรณะ หน้า 329)
จากข้อความที่ตัดตอนมานี้บอกให้ผู้อ่านทราบว่า พนมเทียนได้สะท้อนความรู้ในการแสวงหาแหล่งน้ำว่า
น้ำตกเป็นแอ่งน้ำขนาดใหญ่ซึ่งเป็นต้นน้ำลำธาร ที่สามารถแสวงหาเมื่อขณะดำรงชีพอยู่ในป่า
ตลอดทางที่เดินมาก่อนที่จะถึงแหล่งน้ำตก หล่อนยังแอบเป็นทุกข์อยู่คนเดียวเงียบๆ ว่าหล่อนจะมีโอกาสอาบน้ำได้ที่ไหน
ซึ่งมันจะต้องเป็นสิ่งที่ทรมานอย่างที่สุด พอเห็นแหล่งน้ำตกอันใสสะอาด รื่นรมย์ และรู้แน่ว่าจะต้องพักที่นี่
หญิงสาวก็มีความรู้สึกเหมือนยกภูเขาออกจากอก
(ดงมรณะ หน้า 337)
จากข้อความที่คัดมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้เห็นว่าแอ่งน้ำตกเป็นแอ่งน้ำขนาดใหญ่
และมีให้ใช้มากพอสำหรับการอาบชำระร่างกาย
น่าเห็นใจหรอกครับ ตอนคลานกับผมเข้าไปในดงผาก เธอโดนขุยผากทั้งตัว ขนาดผมเองยังทนแทบไม่ไหวเลย
แต่ช่วยเตือนให้รีบอาบรีบขึ้นก็ดี น้ำลำธารในป่าพอหมดแสงแดดลงแล้ว ตามปกติแล้วเขาไม่อาบกัน
มันเย็นมากมักจะเป็นไข้ คุณหญิงชอบแช่น้ำนานๆ เสียด้วย
(ดงมรณะ หน้า 338)
บทสนทนาที่คัดมา พนมเทียนสะท้อนความรู้เรื่องนี้ให้เห็นว่า
ลักษณะแหล่งน้ำเป็นลำธารอันเกิดจากแหล่งน้ำตกซึ่งเป็นต้นน้ำมีปริมาณมากและเย็นจัด
จึงไม่เหมาะที่จะลงอาบนานๆ
******************************
หมายเหตุ : เนื้อเรื่องคัดลอกบางส่วนจากวิทยานิพนธ์เรื่อง วิเคราะห์ภาพสะท้อนเชิงพรานในนวนิยายเพชรพระอุมา ของพนมเทียน ซึ่งคุณสริญญา คงวัฒน์ ได้เสนอต่อมหาวิทยาลัยทักษิณ เพื่อเป็นส่วนหนึ่งของการศึกษาตามหลักสูตรปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย พฤษภาคม 2545
หน้า 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
ถอยหลัง.......หน้าต่อไป
เส้นทาง : สารบัญ เดินป่า ล่าสัตว์ แกะรอยการยังชีพในป่า
|
|
|
